Dichters op school

Als onderdeel van een project vraagt de SdP regelmatig dichters op school, aan een van hen hebben we een korte reactie gevraagd:

Dichter Mustafa Stitou (Tetouan (Marokko), 1974) debuteerde op twintigjarige leeftijd met de bejubelde bundel Mijn vormen, in 1998 gevolgd door Mijn gedichten. Hij trad met succes op tijdens diverse festivals, is poëzierecensent van Vrij Nederland en schreef in 1999 het gedicht voor de nationale dodenherdenking. Hij was jurylid van de VSB Poëzieprijs 2000 en er verscheen een bundeling van zijn eerdere werk.In 2004 won hij zelf de VSB Poëzieprijs met de bundel 'Varkensroze ansichten'.
Zelf zei hij ooit: ‘Als ik mensen iets wilde leren dan was ik wel leraar geworden. Maar ik vind het wel leuk als mensen die mijn gedichten lezen en ze mooi vinden wat meer gaan nadenken.’ En, gevraagd om goede raad voor Marokkaanse leerlingen op school: ‘Goed je best doen. Eerlijk zijn. Dan komt het allemaal goed.’ Als hij thuis tegen zijn broertje iets in het Nederlands zei, kreeg hij een tik tegen zijn kop. Toch zijn zijn Marokkaans en Arabisch ‘heel slecht’. Zijn ouders konden niet lezen. Maar één boek speelde een belangrijke rol: de Koran. ‘De Koran is heel mooi. De verzen, de soera’s, zijn eigenlijk net als gedichten.’ Stitou is medewerker van School der Poëzie en staat regelmatig vor de klas. Een interview.

Wat vertelt hij in de klas?
‘Ik bied ze als het ware een kijkje in de keuken van een dichter. Vertel hoe ik dichter ben geworden, wat voor mij de belangrijkste stappen waren. Waar ik de nadruk op leg is dit: een gedicht hoeft niet in een keer af te zijn. Vaak laat ik ze ook een stapel met verschillende versies van een gedicht zien. Ik wil ze duidelijk maken dat het schrijven van een gedicht een zoektocht is, dat je vrij bent om dingen uit te proberen.

En hoe weet hij leerlingen zo lang te boeien met poëzie?
‘Ik situeer mijn verhaal zoveel mogelijk in mijn pubertijd, toen ik begon te dichten. En dat spreekt ze aan. Dat geeft herkenning. Wanneer ik ze vertel dat de eerste die mijn gedichten las een meisje was waarop ik verliefd was, en dat ik al op allerlei manieren zonder succes had proberen te imponeren, dan leven ze meteen mee. Of wanneer ik het herschrijven van gedichten vergelijk met het oefenen met een bal om een passeerbeweging beter te kunnen uitvoeren, of het oefenen van een dans, dan begrijpen ze ook beter wat ik bedoel. Waar het om gaat is dit: vooroordelen wegnemen. Ze moeten niet alleen af van het idee dat een gedicht moet rijmen of over verliefdheid moet gaan, maar vooral van het idee dat het in één keer goed moet zijn.
Tot slot lees ik, samen met de leerlingen, een aantal van mijn gedichten voor.’

Hoe zijn de reacties?
‘Veelgestelde vragen (door de meisjes): heb je een vriendin? en (door de jongens): hoeveel verdien je? Het mooist is het wanneer een leerling spontaan vraagt of hij of zij een gedicht mag voorlezen dat de leerling reeds geschreven heeft.’

Waarom doet hij dit eigenlijk?
‘Ik doe dit niet om verheven redenen, maar omdat het weer eens iets anders is dan het weldadige maar soms ook eenzame geploeter achter een toetsenbord, en vooral: het geeft een zekere voldoening. Je werkt, voor een korte periode, met mensen, jonge mensen. Leert ze kennis maken met gedichten. Dat poëzie niet moeilijk is of raar, dat het zelfs leuk kan zijn.’